• Michel

Gewichtsbesparing: hoe begin je eraan?

Bijgewerkt op: jul 28


Behalve je rugzak correct inladen is gewichtsbesparing een belangrijk aspect als het gaat om het verhogen van je draagcomfort. Hoe we de rugzak op een verantwoorde wijze lichter kunnen maken beschrijf ik in dit artikel.


Inhoud van dit artikel:

Hoe zwaar mag een rugzak zijn?

Over hoe zwaar je volgepakte rugzak mag/moet zijn, bestaat voldoende voer voor discussie. Ik heb tijdens gesprekken en online discussies met wandelaars echt alles gehoord en gelezen: “Een volle rugzak mag niet meer dan 25% van je lichaamsgewicht wegen” of “maximaal 25kg zonder eten en drinken” of “Je moet onder de 8 kilogram blijven, alles inclusief”. Ik vind zulke beweringen eerder onverantwoord, omdat alles zal afhangen van je ervaring, je wandeldoelen, het seizoen en het soort tocht dat je plant. Er bestaat geen echte regel, behalve dat je kan proberen om het gewicht van je rugzak zo laag mogelijk te houden zonder jezelf in gevaar te brengen.


Als je zonder enige ervaring of materiaalkennis een buitensportzaak binnenstapt, dan kan het ruime assortiment rugzakken, slaapmatjes, slaapzakken en ander materiaal best intimiderend overkomen. Dan ga je misschien kiezen voor datgene wat er volgens jou goed uitziet, zonder dat je daarbij op kwaliteit, functionaliteit of gewicht gaat letten. Gaan ze eenmalig op trektocht, dan gaan er nog minder mensen zich afvragen of het materiaal dat ze kopen wel het juiste is. Kan je ze ongelijk geven? Ja! Het kan echt wel anders. Voor je aan een trektocht begint moet je weten dat elke gram die je meedraagt een tocht alleen zwaarder maakt. Dus hoe zwaarder je rugzak, hoe hoger de fysieke inspanning en hoe groter de kans dat je minder van je tocht geniet door vermoeidheid als je fysieke conditie niet op punt staat én je rugzak gewoon te zwaar is of dat je je tocht voortijdig afbreekt.


Mijn eerste trekkingrugzak ooit was er eentje van een onbekend merk, die ik had gekregen van een kennis. Leeg woog die meer dan 3 kilogram. Nadien stapte ik over op een Deuter Aircontact 60+10 met een nettogewicht van 2,55 kg omdat ik dacht dat er niets licht bestond en er in de fysieke winkel bijna alleen Deuter te vinden was. Mits wat speurwerk kwam ik daarna uit bij een veertigtal merken met samen meer dan driehonderd modellen, elk met hun eigen voor- en nadelen. Uiteindelijk koos ik, goed doordacht, voor een Granite Gear Crown VC60 die ongeveer 1 kilogram weegt.


Lichtgewicht vs. standaard

Comfort

Vaak wordt opgeworpen dat het comfort van lichtgewicht tegenover standaard materiaal veel minder is. Dat kan inderdaad zo zijn, maar dat is vaak niet het geval. Een lichtgewicht rugzak heeft vaak geen sterk gepolsterde schouderbanden. En eigenlijk is dat ook niet altijd nodig, want eens je een manier van denken hebt gecreëerd dat het met lichter en minder materiaal ook kan, is je rugzak automatisch lichter en hoeft al die bepolstering (en dus extra gewicht) niet. Wil dat daarom zeggen dat een gepolsterde schouderband slecht is? Neen. Soms moet je een zware uitrusting en/of meer drank en voeding meedragen en dan komt die bepolstering wel van pas.


Prijs

Nog een argument dat volgens mij verkeerdelijk opgeworpen wordt is dat van de prijs. Zo zou lichtgewicht uitrusting veel duurder zijn dan het gewoonlijke materiaal. Om het voorbeeld van mijn rugzak te nemen; de Granite Gear (nu niet meer beschikbaar) kostte me destijds €200. De nieuwe versie van de Deuter Aircontact 60+10 die nu nog steeds in de handel te krijgen is kost €50 meer en is anderhalve kilogram zwaarder. Natuurlijk zijn er voorbeelden waar licht wel duurder is. Vergelijk maar eens de prijs van een Therm-a-rest NeoAir XLite slaapmatje (344 gram en ca. 180€) met die van een Ayacucho Trekking slaapmat (1250 gram en 60€). Voor merinowollen kledij zal je ook veel meer betalen dan voor gewoon wol of synthetisch. Dat spreekt voor zich. Voor een Ferrari betaal je ook meer dan voor een VW Golf, nochtans vervullen ze dezelfde rol. Als je wil besparen op een degelijke tent, bedenk dan dat een hotelkamer voor een vijftal nachten in een goedkoop hotel evenveel kost. Is je budget gelimiteerd, wacht dan tot je wat meer centen gespaard hebt alvorens snel snel tot een aankoop over te gaan.


Kwaliteit

Soms wordt voor de vervaardiging van lichtgewicht uitrusting veel sterker en dus duurder materiaal gebruikt, maar over het algemeen is de kwaliteit van de meeste merken zeer goed, ongeacht het gewicht. Wel heb ik mijn bedenkingen bij de kwaliteit van sommige erg goedkope merken en zeker als er over het product in kwestie weinig informatie beschikbaar, zoals bijna het hele aanbod van Decathlon, al verbetert dat jaarlijks. Laat kwaliteit dus primeren boven prijs, zeker als je tijdens je trektocht niet wil dat je uitrusting het laat afweten. Als je dan ook nog eens zorg draagt voor je materiaal, dan zal het lange tijd meegaan.


Functionaliteit

Iedereen heeft zijn eigen visie op wandelen en de soort uitrusting die bij hem of haar past. Even terugkerend naar de Granite Gear-rugzak. Deze heeft maar één hoofdcompartiment evenals twee open zijvakken gemaakt van rekbaar gaas (mesh) en een bredere sleuf vooraan, ook van gaas. Verder zijn er geen kleinere vakken, noch een deksel om dingen in op te bergen. Hier heb ik een rugzak gekozen die bij mij past, want wat ik tijdens de dag nodig heb kan ik perfect kwijt in de voorste sleuf en zijvakken. Ik hoef dus mijn rugzak niet steeds te openen om er iets uit te halen. Het feit dat er geen ritssluitingen, de compressiebanden uitermate dun en de schouderbanden amper gepolsterd zijn, maakt dat deze rugzak best licht is. Hoe meer onderverdelingen, ritssluitingen, dikke compressiebanden en polsters, hoe zwaarder je rugzak zal zijn. Je went echter snel aan al die extra’s en ze achterlaten vraagt dus toch wat ervaring en organisatie. Maar je kan even snel wennen aan een minimalistischer model. Twijfel je welk soort rugzak goed is voor jou? Vraag dan aan een kennis om zijn/haar rugzak uit te lenen voor een korte trektocht alvorens je een rugzak aanschaft.


Hoe kan je nog meer gewicht besparen?

Bij de Grote Vier of Big Four kan je veruit het meeste gewicht besparen: rugzak, slaapmat, slaapzak en je tent/tarp/bivy. Bij mij wegen die Big Four momenteel 3,2 kilogram: Rugzak (1,05 kg), Tent (1,12 kg), Slaapmat (0,385 kg) en slaapzak (0,65 kg). En ik kom van bijna negen kilogram voor de Grote Vier in het begin van mijn trektochtcarrière. Geleidelijk aan wisselde ik items uit voor lichtere, zolang mijn budget dat ook toeliet. Nu wil een lichte Grote Vier niet zeggen dat je ineens je rugzak moet vullen met andere zware dingen omdat je meer vrij gewicht ter beschikking hebt. Integendeel!


Er zijn ook kleinere items waarvan je in de eerste plaats denkt dat ze geen kwaad kunnen: e-readers, boeken, douchegels, parfums, elektrische tandenborstel,... Na een hele dag wandelen heb ik alvast nog weinig zin in een halfuurtje lectuur. Bij mij is het eerder: tent opzetten, kattenwas, avondeten klaarmaken, wat notities neerpennen, de etappe van de volgende dag bekijken en gaan slapen. Dat is de realiteit wanneer je ervoor kiest om zoals ik een hele dag te stappen, uiteraard met pauzes.


Kleine gewichten kunnen samen flink wat wegen. Denk maar aan een nieuwe tube tandpasta. Zo’n tube weegt tussen de 70 en 140 gram. Wat de