• Michel

Wandelen: een inleiding

Bijgewerkt op: feb 16

Inhoud van dit artikel:

Wat is hiken?

Als we het over wandelen of hiken hebben, dan bedoelen we natuurlijk dag- of meerdaagse tochten en dus niet gewoon een ommetje in het park. Daarvoor heb je immers geen speciale uitrusting nodig en dat zou dit artikel dan ook overbodig maken. Het is toch enigszins belangrijk om te weten dat de Engelse termen “hiken” of “hiking” overeenkomen met de Nederlandse termen “wandelen” of “wandelsport”. Meer moet je er dus niet achter zoeken.


Hoe begin je met hiken?

De eerste vraag die je je terecht stelt over het wandelen: hoe begin je eraan? Wandelschoenen aandoen en deur achter je toetrekken en wandelen? Zo makkelijk zou het kunnen zijn, maar is het eigenlijk niet helemaal. Bij het wandelen komt meer kijken dan alleen dat. Je moet de juiste kledij en schoenen aanhebben. En afhankelijk van je gretigheid en je persoonlijke doelen moet je je ook verdiepen in tal van andere aspecten die bij het wandelen en het trekken komen kijken: de fysieke paraatheid, voeding, trekkinguitrusting,....


Heb je helemaal geen wandelervaring, dan is het beter om niet teveel hooi ineens op je vork te nemen en stap voor stap ervaring op te doen. Een baby gaat ook niet lopen vooraleer hij heeft leren kruipen en dan stappen.


Om het je gemakkelijk te maken, kan je beginnen om deel te nemen aan georganiseerde wandeltochten bij jou in de regio. In Vlaanderen (en bij uitbreiding heel België) en Nederland worden bijna dagelijks lokale wandelingen georganiseerd door de vele wandelclubs of -organisaties die onze landen rijk zijn. Je kan hiervoor terecht op de websites van Wandelsport Vlaanderen ( https://www.walkinginbelgium.be ) of de Koninlijke Wandel Bond Nederland ( https://www.wandel.nl ). De meeste organisaties bieden, tegen betaling van een minieme bijdrage, tijdens deze wandelevents tochten over verschillende afstanden aan, meestal ook voorzien van de nodige bewegwijzering. Er is voor elk wat wils, gaande van 5 km tot 50 km en soms zelfs 100 km. Die laatste zijn natuurlijk ook geen doordeweekse afstanden en daarop moet je je erg goed voorbereiden. In elk geval kan je steeds zelf je afstand kiezen naargelang je fysieke conditie. Een gezond persoon wandelt tussen de 4,5 à 5,5 km/u op een vlakke ondergrond (zonder rugzak). Mits voldoende oefening leer je geleidelijk aan een bepaald tempo gedurende lange tijd aan te houden zonder erdoor vermoeid te geraken.


Elke beginnende wandelaar heeft de neiging om te willen forceren, om de lat te snel te hoog te leggen. Ik heb het zelf ook gedaan en het had een haar gescheeld of ik zou het wandelen voor bekeken hebben gehouden. Wandelen moet aangenaam blijven en als je je lichaam voortdurend afbeult, dan zal het leuke er snel af zijn en ga je er geen plezier meer aan beleven en die wandelschoenen voor altijd opbergen op zolder of verkopen op ebay.


Als je door voldoende oefening een basisconditie hebt opgebouwd, dan zal het des te makkelijker zijn om uiteindelijk naar uitdagender oorden te trekken. Na het vlakke Vlaanderen en Nederland kan je de Ardennen of de Eifel gaan verkennen. Het hoogteverschil waarmee je daar te maken krijgt helpt je, indien dat jouw doel is, om je voor te bereiden op het zwaardere werk, zoals de Vogezen, het Juragebergte, de Karpaten, de Apennijnen of later ook de Pyreneeën of Alpen.


Geleidelijk aan stap je over van dagtochten naar weekendtochten met trekkingrugzak en dan stilaan richting meerdaagse trektochten. Maar zoals gezegd: ga vooral niet te overhaast te werk en neem de tijd om je conditie op te bouwen. Het is natuurlijk verleidelijk om op het internet te zoeken naar “mooiste hiking trails”. Maar van uitstel komt geen afstel en bovendien loopt de GR20 in Corsica niet weg. Meer dan eens moeten de reddingsdiensten uitrukken omdat er alweer onervaren en slecht voorbereide wandelaars de weg kwijt zijn of een ongeluk hebben gehad. En dat gebeurt vaker dan we denken!


Ben je nog niet zo handig met kaart en kompas of vind je het moeilijk om zelf routes uit te stippelen, kijk dan eens op de website van de Wandelknooppunten waar je via de routeplanner zelf een route (en afstand) kan samenstellen op basis van knooppunten in Vlaanderen. Die hebben elk een cijfer en worden op het terrein ook met dat cijfer aangeduid. De website (of app) toont jou dan de afstand en de af te leggen weg op de kaart via de knooppunten.


Ik doe ook regelmatig dagtochten die in afstand nogal kunnen variëren die op deze website deel. Misschien vind je dan ook op de pagina 'dagtochten' een beetje inspiratie. Je kan er een verslag, foto's en het gpx-bestand van de wandeling terugvinden.


Waarom wandelen?

De voordelen van wandelen zijn legio. Eerst en vooral zijn wandelingen of trektochten al een belevenis op zichzelf. Je zal wandelgebieden op een andere manier beleven dan wanneer je met de auto of het vliegtuig op vakantie vertrekt. Als wandelaar geraak je immers ook op plekken waar je met vervoermiddelen nooit zou geraken.


Het voornaamste voordeel is echter datgene dat wandelen teweegbrengt in je lichaam en de impact op je mentale gezondheid. Een wandeltocht in heuvelachtig terrein is goed gebleken voor je cardiovasculaire conditie omdat je je hart een extra inspanning laat leveren. Ook ga je andere spieren in de benen en bovenlichaam trainen. Daarenboven helpen zelfs korte wandelingen om je stressniveau te laten dalen. Je kan je dus inbeelden wat er met jouw stress gebeurt als je meerdere dagen op stap bent. Minder stress betekent automatisch ook dat je rustiger en dus gelukkiger bent, wat dan weer je intermenselijke relaties ten goede komt. Als je hoofd tot rust komt, kan je ook beter nadenken en ben je veel creatiever.


Reken er dan ook nog de voldoening bij die het succesvolle afronden van een trektocht met zich meebrengt. En zelfs al lukt het je niet om een bepaalde tocht in één keer te voltooien, dan nog mag je bijzonder fier zijn op het bereiken van toch wel iets buitengewoons.


Verschillende wandelvisies

Tijdens je tochten kom je verschillende soorten wandelaars tegen die elk een verschillende visie op het wandelen hebben. Je hoeft je niet te spiegelen aan iedereen die je onderweg tegenkomt, maar je kan er natuurlijk wel wat van leren.


Er zijn voor de verschillende soorten wandelaars geen officiële definities, maar ik ga toch proberen om even te omschrijven waar het bij eenieder om te doen is, zodat je zelf een beeld kan vormen waar het om gaat. Eerst en vooral zijn er gradaties in de ‘gewone’ langeafstandswandelaar, afhankelijk van hoeveel basisgewicht hij in zijn (trekking)rugzak meedraagt. Het basisgewicht is het gewicht van de rugzak met daarin al het materiaal behalve voeding en drank. Hier staan ze op een rijtje.


Extreme Ultralight (XUL) < 1,5 kg

Super Ultralight (SUL) tot ca. 2,3 kg

Ultralight (UL) tot ca. 4,5 kg

Lightweight (LW) < 9kg

Normaal > 9kg


Fastpackers (en Trail Runners) zijn wandelaars of lopers die de XUL, SUL of UL-visie volgen. Zij dragen het minimum met zich mee en leggen een afstand aan een erg snel tempo af, vaak al lopend in de afdaling